Arian Verheij   |   Woord & Geschrift
teksten leven text works texte vermitteln

English | Deutsch

Hebreeuwse miniaturen — זוטות עבריות

Het raadsel van Venlo

Venlo is in rep en roer vanwege het ‘mikwe’, het joodse rituele bad uit de middeleeuwen dat daar in 2004 werd opgegraven. Het omvangrijke bouwsel heeft een eigen zaal in het Limburgs Museum gekregen en iedereen is er vreselijk trots op. Maar ho eens even: is het eigenlijk wel een mikwe? Dat is nu de grote vraag.

Het Hebreeuwse woord מקוהmikwèh betekent iets als verzamelplaats of verzameling. Het komt al in de Bijbel voor. Daar heeft het nog niet de betekenis ritueel bad maar het wordt wel steeds met water verbonden. Bijvoorbeeld direct in het scheppingsverhaal, waar ‘het samengestroomde water’ de naam zee krijgt (Gen. 1:10, NBV). Vermoedelijk door deze associatie heeft het in het jodendom zijn huidige betekenis gekregen.

De Nijmeegse synagoge aan de Nonnenstraat heeft ook een mikwe gehad, op de benedenverdieping. Het is zelfs nog te zien en er is geen enkele twijfel over. Maar het wordt niet meer gebruikt.

Verschenen in Over & Weer. Kerkblad van de Protestantse Gemeente te Nijmegen, oktober 2013.

Donker Klezmer Genderneutraal? Arabreeuws Jad Wasjem DNEKNED Leven is het meervoud van lef Menora en minaret Makkabeüs Seksualiteit Ben-Hur Mijn of zijn Klemtoon-NBV Golgota Netanjahoe Rachmones – ech wel! Betselem Rosj Hasjana Namenmonument Attenojeleheine! Cheider Rode grond? Peuters Mooi Nogmaals: ossenkop Ossenkop Verborgen tuin Chabad Drie-eenheid Ester Mazzel Jezus Geen cent te makken Het raadsel van Venlo Godenzonen Na nach De oudste torarol ter wereld Toe, lag 100 jaar Klikje Bolleboos Messias Chanoeka Zien of gezien worden Gay Pride Schepping van de week De zesde dag Sjoa of Holocaust Pesach, het feest van voorbijgaan Nieuwe kracht De Tempelrol De boeken van Mozes Samaritanen 5772 Rechters Atsmaoet Hosanna Poeriem Hebreeuws op straat Tellen, tellen, tellen U of jij Het Jonge Testament Rosj Hasjana Geintje Aramees Mozes of Manasse God, god, goden Natuurmuseum De schepping Wortels Rekenen met letters De naam van God Oude en nieuwe letters ‘En toen Tora of Torah? In Israël Sjalom in Mokum Stl dt r gn klnkrs …